201602.05
0
0

Windykacja na poziomie międzynarodowym – zagadnienia wybrane. O Europejskim Tytule Egzekucyjnym słów kilka.

Czym w ogóle jest Europejski Tytuł Egzekucyjny (dalej ETE)? Europejski Tytuł Egzekucyjny dla roszczeń bezspornych został wprowadzony rozporządzeniem nr 805/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z 21.04.2004 r.[1] Niekiedy bywa on określany mianem „europejskiego paszportu sądowego” towarzyszącego różnego rodzaju dokumentom urzędowym, orzeczeniom czy ugodom. ETE jest zaświadczeniem pozwalającym na swobodny przepływ dokumentów, urzeczeń bądź ugód na terenie Unii Europejskiej, umożliwiającym dochodzenie roszczeń bezspornych w jakimkolwiek Państwie Członkowskim, na podstawie tytułu egzekucyjnego sporządzonego innym kraju UE.[2] Nie ulega wątpliwości, że tego typu rozwiązanie ułatwia wierzycielom dochodzenie wierzytelności, także poza granicami kraju, w którym został uzyskany tytuł egzekucyjny.

A zatem ETE znajduje zastosowanie w odniesieniu do roszczeń bezspornych – czyli jakich? Do roszczeń bezspornych, zgodnie z treścią Rozporządzenia, należy zaliczyć: roszczenie zaakceptowane niejako przez dłużnika poprzez szeroko pojęte uznanie długu, także w drodze zawarcia ugody zatwierdzonej przez sąd lub zawartej w drodze postępowania; dłużnik nie kwestionował nigdy należności wobec wierzyciela poprzez wykorzystanie instrumentów prawnych, przewidzianych procedurami wynikającymi z wewnętrznych uregulowań Państw Członkowskich; dłużnik nie stawił się ani nie był reprezentowany na rozprawie sądowej dotyczącej tego roszczenia, po początkowym zakwestionowaniu roszczenia w toku postępowania sadowego, pod warunkiem że takie zachowanie traktuje się jako milczące uznanie roszczenia lub uznanie faktów przedstawianych przez wierzyciela na mocy prawa Państwa Członkowskiego wydania lub dłużnik wyraźnie uznał dług (zgodził się co do jego istnienia) w dokumencie urzędowym.

Co więcej elementem pozwalającym stwierdzić czy istnieje możliwość uzyskania ETE jest pojęcie „spraw cywilnych i handlowych”. Europejski Trybunał Sprawiedliwości wskazuje, iż dla stwierdzenia czy dany spór należy do kategorii spraw cywilnych i handlowych, kluczowe jest określenie dwóch elementów, mianowicie: przedmiotu sporu oraz charakteru relacji łączącej strony sporu. W szczególności nie znajdzie on zastosowania, gdy strony sporu pozostają w relacjach wertykalnych tj. spór toczy się pomiędzy organem władzy publicznej, a podmiotem prywatnym, natomiast organ państwowy działał w ramach sprawowania władzy publicznej[3]. Ponadto wyłączeniu uległy sprawy: acta iure imperii (sprawy celne, skarbowe, administracyjne lub dotyczące odpowiedzialności państwa za działania i zaniechania w wykonywaniu władzy publicznej – z uwagi na sformułowanie „w szczególności” powyższe wyliczenie należy uznać za katalog otwarty); stanu cywilnego lub zdolności prawnej osób fizycznych, praw majątkowych wynikających ze stosunków małżeńskich, testamentów i dziedziczenia; upadłości, postępowania związanego z likwidacją niewypłacalnych spółek lub innych osób prawnych, porozumień sądowych, układów oraz innych analogicznych postępowań; ubezpieczeń społecznych i arbitrażu.

Dość istotnym elementem rozporządzenia jest zakres czasowy jego zastosowania. Zgodnie z art. 26 w zw. z  art. 33 niniejszego rozporządzenia, znajduje ono zastosowanie wyłącznie do orzeczeń wydanych, zatwierdzonych lub zawartych ugód sądowych oraz dokumentów formalnie sporządzonych lub zarejestrowanych jako dokumenty urzędowe po wejściu w życie niniejszego rozporządzenia tj. od 21.01.2005 r., natomiast w kwestii zastosowania tj. wszczęcia postępowania na podstawie ETE jest możliwe od 21.10.2015 r. tj. od kiedy rozporządzenie jest stosowane. Jeżeli chodzi o zakres terytorialny – ETE działa na terenie całej Wspólnoty, z wyłączeniem Danii (art. 2 pkt 3 rozporządzenia).

Jak uzyskać ETE? Warto zauważyć, że do wydania zaświadczenia konieczny jest wniosek wierzyciela, a zatem jest to jego uprawnienie, z którego może, aczkolwiek nie musi skorzystać. Sądem właściwym do jego wydania będzie sąd, który wydał orzeczenie albo przed którym została zawarta ugoda lub który ją zatwierdził (art. 7951 § 1 KPC[4]), jeżeli natomiast dotyczy innego tytułu egzekucyjnego np. dokumentu urzędowego, wówczas sądem właściwym będzie sąd rejonowy, w okręgu którego tytuł został sporządzony (7951§ 2 KPC). Wniosek ten podlega opłacie stałej w wysokości 50 zł (art. 71 pkt 8 ust. o kosztach
w sprawach cywilnych)[5].

Jakie są skutki uzyskania ETE? Z perspektywy wierzyciela najważniejszą kwestią jest brak konieczności stwierdzania wykonalności tytułu wykonawczego uzyskanego w innym Państwie UE niż to, w którym ma zostać on wykonany. Przyjęcie takiego rozwiązania
w sposób oczywisty przyspiesza oraz ułatwia wierzycielowi proces rozpoczęcia postępowania egzekucyjnego.

[1] Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady nr 805/2004 z dn. 21.04.2004 r. w sprawie utworzenia Europejskiego Tytułu Egzekucyjnego dla roszczeń bezspornych (Dz.U. L 143 z 30.04.2004, str. 15).

[2] Przewodnik Praktyczny dotyczący zastosowania rozporządzenia w sprawie Europejskiego Tytułu Egzekucyjnego,s.7,http://ec.europa.eu/civiljustice/publications/docs/guide_european_enforcement_order_pl.pdf [dostęp: 03 lutego 2016 r.].

[3] Przewodnik Praktyczny dotyczący…, s. 9.

[4] Ustawa z dn. 17.11.1964 r. Kodeks Postępowania Cywilnego (Dz.U. 1964 Nr 43 poz. 296).

[5] Ustawa z dn. 28.07.2005 o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. 2005 nr 167 poz. 1398).

Zostaw komentarz

Twój adres email nie będzie publikowany. Zaznaczone pola są wymagane *

five × four =

Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.